Bəzən bir insanın uğur yolunu yalnız təhsil aldığı universitetlərin, işlədiyi şirkətlərin və qazandığı mükafatların siyahısı ilə ifadə etmək mümkün deyil. Belə hekayələrin arxasında illərlə davam edən zəhmət, məqsəd və elmə bağlılıq dayanır.

Oktay İlqar oğlu Qafarovun Bakıdan Kiotoya uzanan yolu da bunun nümunəsidir.

Azərbaycanın mühəndislik məktəbindən çıxan 1997-ci il təvəllüdlü Qafarov bu gün Yaponiyanın elm və yüksək texnologiyalar mühitində fəaliyyət göstərir. Onun peşəkar yolu kimya mühəndisliyi, neft-kimya sənayesi, biotexnologiya, molekulyar biologiya, ətraf mühit elmləri, proqramlaşdırma və sənaye avtomatlaşdırılması kimi müxtəlif sahələri əhatə edir.

Zərifə Əliyeva adına liseyi fərqlənmə ilə bitirən Oktay İlqar oğlu Qafarov 2014-cü ildə Bakı Ali Neft Məktəbinin Kimya Mühəndisliyi ixtisasına qəbul olub. O, 2019-cu ildə universiteti 91/100 akademik göstərici ilə başa vurub. Tələbəlik illərində Bakı Neft Emalı Zavodu, Sumqayıt Etilen-Polietilen Zavodu, Türkiyənin PETKİM şirkəti və Halliburtonda təcrübə keçib.

Bu müddətdə neft emalı və neft-kimya prosesləri, istehsalat avadanlıqları, təhlükəsizlik standartları və proseslərin optimallaşdırılması ilə bağlı praktiki biliklər əldə edib. PETKİM-də proses diaqramlarını təhlil edib və Aspen HYSYS proqramı ilə simulyasiyalar həyata keçirib.

2021-ci ildə onun həyatında yeni mərhələ başlayıb. Qafarov Yaponiyanın nüfuzlu Kioto Universitetində Tətbiqi Həyat Elmləri üzrə magistratura təhsilinə başlayıb. 2023-cü ildə isə doktorantura təhsilinə qəbul olub.

Doktorantura illərində onun əsas tədqiqat istiqamətlərindən biri qeyri-metanotrof aktinobakteriyalarda metan oksidləşmə mexanizmlərinin araşdırılması olub. Oktay İlqar oğlu Qafarov mikroorqanizmlərin metan və digər qısazəncirli alkanlardan necə istifadə etdiyini və bu proseslərin biotexnologiya və ətraf mühit baxımından tətbiq imkanlarını araşdırıb.

Bu tədqiqatlar onun beynəlxalq elmi mühitdə də fəaliyyət göstərməsinə imkan yaradıb. 2024-cü ildə Tokioda keçirilən Yaponiya Biyokimya, Biotexnologiya və Aqrokimya Cəmiyyətinin illik konfransında “Methane oxidation in non-methanotrophs” mövzusunda yapon dilində şifahi məruzə edib.

Həmin ilin avqustunda ABŞ-ın Nyu-Hempşir ştatında keçirilən Gordon Research Conference-də iştirak edib və mikroorqanizmlərin bir karbonlu metabolizmi ilə bağlı tədqiqatını təqdim edib.

Oktay Qafarovun elmi fəaliyyəti sonradan beynəlxalq nəşrdə də əksini tapıb. 2026-cı ildə onun həmmüəllifi olduğu “Methane oxidation and C1 metabolism in a propane-utilizer Gordonia sp. strain TY-5” adlı elmi məqalə “Bioscience, Biotechnology, and Biochemistry” jurnalında dərc olunub.

Onun elmi fəaliyyəti Yaponiya və ABŞ ilə məhdudlaşmayıb. Qafarov Almaniyanın Heidelberg Universitetinin Yer Elmləri İnstitutu ilə Kioto Universitetinin tərəfdaşlığı çərçivəsində həyata keçirilən DAAD proqramında da iştirak edib. 2024-cü ilin dekabrında beynəlxalq tədqiqat qrupu ilə eksperimentlərin planlaşdırılması və metodologiyanın hazırlanması üzrə əməkdaşlıq edib.

Doktorantura illərində Kioto Universitetində laboratoriya assistenti kimi də fəaliyyət göstərən Qafarov tələbələrə qRT-PCR, GC/MS və FACS kimi laboratoriya metodları ilə işləməkdə kömək edib. O, həmçinin eksperimentlərin planlaşdırılması və məlumatların təhlili istiqamətində tələbələrə dəstək göstərib.

Oktay İlqar oğlu Qafarovun fəaliyyətində maraqlı məqamlardan biri də yapon tələbələrə akademik ingilis dilində seminar, poster və təqdimat hazırlamaqda kömək etməsidir. Bir vaxtlar özü Yaponiyanın akademik mühitinə uyğunlaşmağa çalışan azərbaycanlı gənc sonradan burada biliklərini başqaları ilə bölüşməyə başlayıb.

2026-cı ilin aprelindən isə onun karyerasında yeni mərhələ açılıb. Qafarov hazırda Kioto şəhərində KİOTO SEISAKUSHO şirkətində Elektrik Layihələndirmə Mühəndisi kimi çalışır.

Onun fəaliyyəti sənaye avadanlıqlarının elektrik sistemlərinin layihələndirilməsi, idarəetmə panellərinin hazırlanması, güc paylama sistemləri, PLC proqramlaşdırılması, motion control, servo sistemlər, pnevmatik mexanizmlər və sensor şəbəkələrinin inteqrasiyasını əhatə edir. O, xüsusilə əczaçılıq və yüksək sürətli qablaşdırma xətlərinin avtomatlaşdırılması istiqamətində çalışır.

Beləliklə, bir neçə il əvvəl mikroorqanizmlərin metabolizmini laboratoriyada araşdıran azərbaycanlı alim bu gün Yaponiyada mürəkkəb sənaye sistemlərinin layihələndirilməsinə töhfə verir. Onun karyerasını fərqləndirən əsas xüsusiyyət müxtəlif sahələr üzrə biliklərini birləşdirə bilməsidir.

Qafarov kimya mühəndisliyindən başlayaraq biotexnologiya, mikrobiologiya və molekulyar biologiya üzrə təcrübə qazanıb. O, həmçinin Python və MATLAB kimi proqramlaşdırma və məlumat analizi vasitələrindən istifadə edir, C++ və PLC proqramlaşdırmasını öyrənib.

Onun beynəlxalq karyerasında dil bilikləri də mühüm rol oynayır. Qafarov Azərbaycan dilini ana dili səviyyəsində, ingilis, yapon, rus və türk dillərini isə peşəkar səviyyədə bilir.

Onun yolu Bakı Ali Neft Məktəbindən başlayıb, neft-kimya sənayesindən keçərək Kİoto Universitetinə, beynəlxalq elmi konfranslara və nəhayət Yaponiyanın yüksək texnologiyalı sənayesinə qədər uzanıb.

Oktay İlqar oğlu Qafarovun hekayəsi yalnız şəxsi karyera uğuru deyil. Bu, Azərbaycan gəncinin düzgün təhsil, məqsəd və davamlı zəhmət hesabına dünyanın elm və texnologiya mühitində özünə yer aça biləcəyini göstərən nümunədir.

Bu gün o, Yaponiyada yapon dilində elmi təqdimatlar edən, beynəlxalq tədqiqatlarda iştirak edən və yüksək texnologiyalı sənayedə mühəndis kimi çalışan azərbaycanlı mütəxəssisdir.

Bakıdan başlayan yol bu gün Kiotoda davam edir. Qarşıda isə onun üçün yeni elmi və texnoloji imkanların açılması gözlənilir.