Dünyanın böyük şəhərlərinin gecə görünüşü son illərdə nəzərəçarpacaq dərəcədə dəyişib. Beynəlxalq Kosmik Stansiyadan çəkilən fotoşəkillər göstərir ki, əvvəllər sarı-narıncı işıqları ilə seçilən şəhərlər tədricən daha ağ və parlaq görünüş alır.

“Qafqazinfo” xəbər verir ki, NASA astronavtı Don Pettit kosmosdakı missiyaları zamanı dünyanın müxtəlif şəhərlərinin gecə görüntülərini çəkib.

Son 23 ildə təxminən 600 gün kosmosda olan Pettit BKS-dəki dörd missiyası zamanı çəkdiyi fotoları sosial media hesabında paylaşıb. Fotoşəkillər Mayami və Las-Veqas kimi şəhərlərin gecə görünüşünün cəmi 12-13 il ərzində ciddi şəkildə dəyişdiyini göstərir.

Şəhərlərin gecə rəngindəki dəyişikliyin əsas səbəblərindən biri küçə işıqlandırmasında istifadə olunan texnologiyanın yenilənməsidir.

21-ci əsrin əvvəllərinə qədər bir çox şəhərdə sarı-narıncı işıq yayan natrium buxarlı lampalardan istifadə olunurdu. Sonrakı illərdə isə daha uzunömürlü və daha az enerji sərf edən LED lampalar geniş yayılmağa başlayıb.

Pettitin sözlərinə görə, köhnə lampaların intensiv sarı işığı digər rəngləri kölgədə qoyurdu. LED işıqlandırmaya keçid isə şəhərlərin müxtəlif rənglərinin kosmosdan daha aydın görünməsinə imkan verib.

Mayami bu dəyişimin ən aydın müşahidə olunduğu şəhərlərdən biridir. Pettitin 2012 və 2024-cü illərdə çəkdiyi fotoların müqayisəsi şəhərin sarı rəngin üstünlük təşkil etdiyi gecə mənzərəsindən əsasən ağ işıqlarla örtülmüş görüntüyə keçdiyini göstərir.

Oxşar dəyişiklik Las-Veqasda da müşahidə olunub. 2012 və 2025-ci illərdə çəkilmiş fotolar şəhərin gecə görünüşündə nəzərəçarpacaq fərqi ortaya qoyur.

Pettit bildirib ki, Las-Veqas yeni LED işıqlandırma ilə özünəməxsus parlaq görünüşünü qoruyur. Şəhərdəki nəhəng Sfera quruluşu da fotolarda böyük bənövşəyi nöqtə kimi seçilir.

Oxşar dəyişikliklər Çikaqo, San-Paulu və Seulda da müşahidə edilib.

LED texnologiyasına keçid dünyanın bütün şəhərlərində eyni mənzərəni yaratmayıb.

Mexiko şəhərində küçə işıqlarının böyük hissəsi LED-lərlə əvəzlənsə də, təbii qorunan ərazilərin yerləşdiyi bəzi hissələr kosmosdan hələ də qaranlıq görünür.

2025-ci ildə çəkilmiş görüntülərdə Honkonqun bəzi ərazilərində köhnə işıqlandırmanın qorunduğu görünür. Şəhərin qarşı tərəfində yerləşən Şençjen isə daha rəngarəng LED işıqları ilə seçilir.

LED-lərin geniş yayılması dünyanın hər yerində gecələrin daha parlaq olması demək deyil.

NASA-nın araşdırmasına görə, 2014-2022-ci illər arasında Böyük Britaniyada gecə vaxtı müşahidə olunan işıqlanma 22 faiz, Fransada isə 33 faiz azalıb. Bu dəyişiklikdə enerjiyə qənaət edən LED texnologiyasına keçidin də rol oynadığı bildirilir.